Frank Jude Boccio w artykule z lipcowego numeru magazynu Yoga Journal prezentuje trzy bardzo ciekawe i przyjemne metody kontemplacji wewnętrznej przestrzeni: medytację górską, medytację jeziora oraz umysł szerokiego nieba. Techniki te nawiązujące do buddyjskiej tradycji medytacyjnej są bardzo interesującymi metodami wewnętrznej eksploracji. Na początku artykułu autor wspomina o najprostszych sposobach uprawiania medytacji, tj.: “czysta uwaga”, “cicha iluminacja”, “zwyczajne siedzenie”, “Maha Mudra” lub po prostu “świadomość bez wybierania”. Te praktyki, jak nadmienia autor, nie mają na celu konkretnego skupienia, lecz promują czystą świadomość aktu siedzenia z zachowaniem uwagi wszystkiego, co pojawia się na ekranie świadomości. Następnie autor przechodzi do omówienia największych przeszkód w medytacji. Mówi na przykład, iż “istnieje subtelna różnica pomiędzy byciem świadomym myśli a myśleniem myśli… między myślą a jej świadomością wyczuwalna jest przestrzeń. Gdy brak jest reakcji na myśl, wypływa ona w górę jak bańka, by ostatecznie jak bańka ‘pęknąć’ lub ‘uwolnić się’. Świadome myślenie jest cięższe niż to. Jego obsesyjny, kompulsywny charakter wciąga was, zdobywa kontrolę nad waszą świadomością”.
Opisane przez autora techniki medytacyjne mają właśnie na celu wypracowanie tego rodzaju świadomości bez wybierania, którą normalnie, bez wcześniejszego przygotowania trudno jest osiągnąć i utrzymać. Mają na celu kultywowanie stabilności, refleksyjności oraz wytrwałej spokojności - cech niezbędnych dla osiągnięcia stanu świadomości bez wybierania.
“MEDYTACJA GÓRSKA
Wypracujcie wygodną, stabilną, podpartą pozycję siedzącą. Jeśli siedzicie na podłodze, wesprzyjcie wasze kolana za pomocą poduszek lub klocków. Usiądźcie prosto i zamknijcie oczy. Pozwólcie, by oddech płynął w sposób naturalny, nie starając się nim manipulować. Pozwólcie, aby wasza uwaga spoczęła na unoszeniu się i opadaniu brzucha lub klatki piersiowej.
Wyobraźcie sobie majestatycznie wysoką górę. Kontemplujcie stałość i stabilność góry przy zmieniających się porach roku. Czasem wierzchołek góry może być skryty w chmurach, otulony we mgle. Czasem górę nawiedzają burze, błyskawice i rzęsiste ulewy. Czasami sięga czystego błękitnego nieba ewentualnie w otoczeniu kilku białych chmurek. Czasem przykryta jest śniegiem, czasem obfitym listowiem innym razem jest jałowa. Przez cały ten czas pozostaje stabilna i niewzruszona zmiennością aury i pór roku.Pozwólcie, aby ta stabilna cecha “górskości” zasiliła waszą koncentrację i waszą zdolność siedzenia niewzruszenie względem zmiennych doświadczeń, jakie pojawiają się w trakcie praktyki tej medytacji.
Teraz poczujcie, że wasza pozycja jest jak góra. Wykonując wdech, czujcie się jak góra; wykonując wydech, czujcie stabilność. Niektóre myśli i emocje są jak burze, inne jak słoneczna pogoda. Wasz umysł może być zachmurzony lub czysty i jasny, jednak bez względu na wszystko możecie siedzieć nieporuszenie.
MEDYTACJA JEZIORA
Przenieście swoją uwagę z góry na jezioro. Krystalicznie czyste jeziora o turkusowej wodzie otoczone górskimi szczytami Himalajów nazywane są “niebiańskimi jeziorami”, ponieważ tak idealnie odbijają znajdujące się nad nimi niebo. Schowana pośród wyższych szczytów i drzew powierzchnia takiego jeziora jest gładka i spokojna. Nie musicie utożsamiać się z jeziorem. Zamiast tego wyobraźcie sobie jezioro i jego cechę refleksyjności. Zauważcie, iż woda jest przejrzysta i pozwala wam dostrzec głębię jeziora. Zwróćcie uwagę, iż jego powierzchnia jest jak lustro, tak że możecie zobaczyć odbijające się w niej niebo. Wyobrażając sobie siebie patrzącego w lustro wody zwróćcie uwagę, iż odbija ono jedynie to, co tam faktycznie jest, niczego nie ujmując i niczego nie dodając. Woda odbija jednakowo ciemne, złowrogie chmury burzowe jak również puszyste białe baranki. Gdy ptaki przelatują w górze, woda je odbija; jednak kiedy znikają z nieba, nie ma po nich śladu na powierzchni jeziora.
Gdy fale (vrtti) uspokajają się, umysł (citta) nabiera tej dwojakiej zdolności jeziora, stając się jednocześnie przejrzystym i refleksyjnym. Gdy wasz umysł się już ustabilizuje, możecie skierować na niego swoją uwagę. Wyobrażenie sobie, że wasz umysł jest tak przejrzysty i refleksyjny, jak odbijające niebo jezioro, może spowodować napływ myśli, uczuć i emocji, lecz możecie po prostu odbijać to, co się pojawia, nie usuwając niczego poprzez niechęć czy odrzucenie. Pojawiać mogą się wyobrażenia dźwięków, zapachów lub wrażeń dotykowych - wolni od chciwości i pokus, możecie po prostu odzwierciedlać. W ten sposób destrukcyjne lub niezdrowe nawyki mogą zostać wyłuskane, a ich władza nad wami się zmniejsza. Zmniejsza się przywiązanie. Wykonując wdech, wyobrażajcie sobie siebie jako wodę odbijającego niebo jeziora; wykonując wydech, odzwierciedlajcie.
UMYSŁ SZEROKIEGO NIEBA
Po chwili skierujcie swoją uwagę z powierzchni jeziora na samo niebo. Następnie wyobraźcie sobie przejście waszego spojrzenia z odbicia w lustrze jeziora - przemijającego zjawiska - na niebo, na którym wszystko pojawia się i przepływa. Niebo jest nieograniczone, bezbrzeżne. Zawiera wszystko to, co się na nim pojawia. Horyzont jest zaledwie umowną granicą, do której nigdy nie można dotrzeć. Nawet w najbardziej chmurny dzień, niebo jest świetliste ponad chmurami, wszechogarniające, bezbrzeżne i wolne.
Świadomość posiada cechy świetlistości i nieograniczoności. Jest obecna zawsze za, pomiędzy i poza wszelkimi wciąż zmieniającymi się zjawiskami. Zawsze, kiedy złapiecie się na identyfikowaniu się z umysłowymi “chmurami”, po prostu przestańcie identyfikować się z chmurami, a zacznijcie z samym niebem. Zdajcie sobie sprawę, że to, czego zawsze szukaliście, jest tym, czym już jesteście i czym zawsze byliście! Umysł Szerokiego Nieba otwiera nas na perspektywę, iż nasza prawdziwa natura jest tą świadomością, w ramach której pojawia się i przemija każde doświadczenie”.
Autor artykułu Frank Jude Boccio jest nauczycielem jogi i medytacji w szkole Mindfulness Yoga.
Frank Jude Boccio
tłumaczenie Rafał Gadomski
Yoga Journal, lipiec 2009